ISO 45001:2018 – Σύστημα Διαχείρισης Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία
Το ISO 45001:2018 είναι το διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο που καθορίζει τις απαιτήσεις για την ανάπτυξη και εφαρμογή ενός Συστήματος Διαχείρισης Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία. Μπορεί να εφαρμοστεί από κάθε οργανισμό, ανεξάρτητα από το μέγεθος, τον κλάδο, τη νομική μορφή ή το επίπεδο επικινδυνότητας των δραστηριοτήτων του.
Στην πράξη, βοηθά την επιχείρηση να αναγνωρίζει τους κινδύνους και τις επικίνδυνες καταστάσεις, να αξιολογεί τους επαγγελματικούς κινδύνους και τις ευκαιρίες βελτίωσης, να εφαρμόζει κατάλληλα μέτρα ελέγχου και να παρακολουθεί συστηματικά την απόδοσή της στην υγεία και ασφάλεια.
Η πιστοποίηση ISO 45001 δεν αποτελεί εγγύηση ότι δεν θα συμβεί ποτέ εργατικό ατύχημα ούτε υποκαθιστά τις εφαρμοζόμενες νομικές υποχρεώσεις. Επιβεβαιώνει ότι η επιχείρηση έχει αναπτύξει έναν οργανωμένο μηχανισμό πρόληψης, ελέγχου, διερεύνησης συμβάντων και συνεχούς βελτίωσης.
Σε ποιους απευθύνεται;
Το ISO 45001 είναι κατάλληλο για κάθε οργανισμό που απασχολεί προσωπικό ή συνεργάζεται με εργολάβους. Εφαρμόζεται ιδιαίτερα σε τεχνικές και κατασκευαστικές εταιρείες, βιομηχανίες, μεταφορές, αποθήκες, μονάδες τροφίμων, οργανισμούς υγείας και τουριστικές επιχειρήσεις, καθώς και όπου υπάρχουν αυξημένοι κίνδυνοι ή απαιτήσεις πελατών και διαγωνισμών.
Η πραγματική αξία του ISO 45001 δεν περιορίζεται στην απόκτηση ενός πιστοποιητικού. Ένα σωστά σχεδιασμένο Σύστημα Διαχείρισης Υγείας και Ασφάλειας βοηθά την επιχείρηση να περάσει από την αποσπασματική αντίδραση μετά από ένα συμβάν σε μια οργανωμένη και προληπτική διαχείριση των κινδύνων.
- Πρόληψη ατυχημάτων και ασθενειών – Συστηματική αναγνώριση κινδύνων και εφαρμογή μέτρων που περιορίζουν την πιθανότητα τραυματισμών, συμβάντων και επιβάρυνσης της υγείας.
- Οργανωμένη συμμόρφωση – Δομημένη αναγνώριση, παρακολούθηση και αξιολόγηση των εφαρμοζόμενων νομικών, κανονιστικών, συμβατικών και άλλων υποχρεώσεων.
- Μείωση διακοπών και απωλειών – Περιορισμός συμβάντων που μπορούν να προκαλέσουν απουσίες, καθυστερήσεις, διακοπή εργασιών, ζημιές σε εξοπλισμό και πρόσθετες λειτουργικές επιβαρύνσεις.
- Συμμετοχή και κουλτούρα ασφάλειας – Ενεργός διαβούλευση με τους εργαζομένους, σαφείς αρμοδιότητες, κατάλληλη εκπαίδευση και ενίσχυση της υπεύθυνης συμπεριφοράς σε όλα τα επίπεδα.
- Έλεγχος εργολάβων και συνεργατών – Καλύτερος συντονισμός προμηθευτών, εργολάβων και εξωτερικών συνεργείων, ώστε οι απαιτήσεις ασφάλειας να εφαρμόζονται με συνέπεια.
- Ετοιμότητα για έκτακτα περιστατικά – Οργανωμένη πρόληψη και ανταπόκριση σε πυρκαγιά, διαρροή, τραυματισμό, τεχνική αστοχία ή άλλο περιστατικό που μπορεί να απειλήσει ανθρώπους και λειτουργίες.
- Σαφής διοίκηση και τεκμηρίωση – Καθορισμός υπευθύνων, στόχων, δεικτών και ελέγχων, ώστε οι αποφάσεις για την υγεία και ασφάλεια να βασίζονται σε πραγματικά δεδομένα.
- Αξιοπιστία και νέες συνεργασίες – Ενίσχυση της εμπιστοσύνης εργαζομένων, πελατών, συνεργατών και αναθετουσών αρχών, καθώς και υποστήριξη συμμετοχής σε διαγωνισμούς όπου ζητείται ISO 45001.
- Από την αντίδραση μετά το συμβάν στην πρόληψη πριν από αυτό – Το πρότυπο απαιτεί η επιχείρηση να εξετάζει όχι μόνο τα ατυχήματα, αλλά και τις επικίνδυνες καταστάσεις, τα παρ’ ολίγον συμβάντα, τις αλλαγές και τις ευκαιρίες βελτίωσης. Έτσι, η ασφάλεια μετατρέπεται σε καθημερινή διοικητική λειτουργία και όχι σε αποσπασματική ενέργεια.
Η μεθοδολογία συνεργασίας της ILIS CONSULTING. Η ανάπτυξη του συστήματος πραγματοποιείται σε διαδοχικά και ξεκάθαρα στάδια. Η μεθοδολογία μας ξεκινά από τις πραγματικές συνθήκες εργασίας, τις υφιστάμενες εκτιμήσεις και τα μέτρα προστασίας και δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη συμμετοχή των εργαζομένων και στην πρακτική εφαρμογή.
- Αρχική αξιολόγηση υγείας και ασφάλειας – Καταγράφουμε τις δραστηριότητες, τους χώρους εργασίας, τον εξοπλισμό, τις θέσεις εργασίας, τα υφιστάμενα μέτρα, τα διαθέσιμα αρχεία και τα σημεία στα οποία απαιτείται βελτίωση.
- Κίνδυνοι, ευκαιρίες και υποχρεώσεις συμμόρφωσης – Αναγνωρίζουμε τις πηγές κινδύνου, αξιολογούμε τους επαγγελματικούς κινδύνους και τις ευκαιρίες βελτίωσης και οργανώνουμε τις εφαρμοζόμενες νομικές, κανονιστικές, συμβατικές και άλλες υποχρεώσεις.
- Σχεδιασμός του συστήματος – Καθορίζουμε το πεδίο εφαρμογής, την Πολιτική Υγείας και Ασφάλειας, τις αρμοδιότητες, τους στόχους, τους δείκτες, τις ενέργειες και τους απαιτούμενους πόρους.
- Τεκμηρίωση και λειτουργικά μέτρα ελέγχου – Αναπτύσσουμε μόνο τις αναγκαίες διαδικασίες, οδηγίες και αρχεία και οργανώνουμε τους ελέγχους για εξοπλισμό, εργασίες, μέσα προστασίας, αλλαγές, προμήθειες, εργολάβους και έκτακτες καταστάσεις.
- Διαβούλευση, συμμετοχή και εκπαίδευση – Υποστηρίζουμε τη Διοίκηση και τους εργαζομένους στην πρακτική εφαρμογή, στην αναφορά κινδύνων και συμβάντων, στην κατανόηση των αρμοδιοτήτων και στην ανάπτυξη ουσιαστικής κουλτούρας ασφάλειας.
- Έλεγχος απόδοσης και εσωτερική επιθεώρηση – Παρακολουθούμε δείκτες και συμβάντα, αξιολογούμε τη συμμόρφωση, διενεργούμε εσωτερική επιθεώρηση και υποστηρίζουμε την ανασκόπηση από τη Διοίκηση, ώστε να εντοπιστούν αποκλίσεις και ευκαιρίες βελτίωσης.
- Προετοιμασία και υποστήριξη πιστοποίησης – Πραγματοποιούμε τελικό έλεγχο ετοιμότητας, προετοιμάζουμε τα εμπλεκόμενα στελέχη και παρέχουμε υποστήριξη κατά την επιθεώρηση από τον Φορέα Πιστοποίησης και στην αντιμετώπιση τυχόν ευρημάτων.
Η δική μας προσέγγιση – Δεν δημιουργούμε ένα γενικό εγχειρίδιο ασφάλειας που παραμένει στο συρτάρι. Σχεδιάζουμε το σύστημα γύρω από τις πραγματικές εργασίες, τους ανθρώπους, τους κινδύνους και τα υφιστάμενα μέτρα της επιχείρησης, ώστε να είναι κατανοητό, εφαρμόσιμο και χρήσιμο τόσο για την πιστοποίηση όσο και για την καθημερινή πρόληψη.
Το ISO 45001 οργανώνει τις απαιτήσεις του γύρω από έναν ολοκληρωμένο κύκλο κατανόησης του εργασιακού περιβάλλοντος, σχεδιασμού, εφαρμογής, ελέγχου και βελτίωσης. Κεντρικά στοιχεία του είναι η ενεργός ευθύνη της Διοίκησης, η διαβούλευση και συμμετοχή των εργαζομένων και η πρόληψη τραυματισμών και επαγγελματικών ασθενειών.
- Πλαίσιο λειτουργίας και ενδιαφερόμενα μέρη – Κατανόηση του εσωτερικού και εξωτερικού περιβάλλοντος, των εργαζομένων και άλλων ενδιαφερόμενων μερών, καθώς και συνθηκών που μπορούν να επηρεάσουν την υγεία, την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα του συστήματος.
- Ηγεσία, Πολιτική και συμμετοχή εργαζομένων – Ενεργός ευθύνη της ανώτατης διοίκησης, σαφείς αρμοδιότητες, δέσμευση για ασφαλείς και υγιείς συνθήκες και ουσιαστική διαβούλευση και συμμετοχή των εργαζομένων.
- Αναγνώριση κινδύνων, αξιολόγηση και σχεδιασμός – Αναγνώριση φυσικών, χημικών, βιολογικών, εργονομικών, οργανωτικών και ψυχοκοινωνικών κινδύνων, αξιολόγηση επαγγελματικών κινδύνων και ευκαιριών και καθορισμός ενεργειών και στόχων.
- Υποχρεώσεις συμμόρφωσης και στόχοι ασφάλειας – Οργάνωση των εφαρμοζόμενων απαιτήσεων, καθορισμός μετρήσιμων στόχων και προγραμματισμός ενεργειών, υπευθύνων, πόρων, χρονοδιαγραμμάτων και τρόπων αξιολόγησης των αποτελεσμάτων.
- Πόροι, επάρκεια, επικοινωνία και τεκμηρίωση – Διασφάλιση κατάλληλων πόρων και γνώσεων, εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση, αποτελεσματική εσωτερική και εξωτερική επικοινωνία και έλεγχος των εγγράφων και αρχείων του συστήματος.
- Λειτουργικός έλεγχος, αλλαγές, εργολάβοι και ετοιμότητα – Εφαρμογή της ιεράρχησης των μέτρων ελέγχου, διαχείριση αλλαγών, προμηθειών, εργολάβων και εξωτερικών αναθέσεων και προετοιμασία για πιθανά έκτακτα περιστατικά.
- Αξιολόγηση απόδοσης και συνεχής βελτίωση – Παρακολούθηση και μέτρηση, αξιολόγηση συμμόρφωσης, εσωτερικές επιθεωρήσεις, ανασκόπηση από τη Διοίκηση, διερεύνηση συμβάντων και εφαρμογή διορθωτικών ενεργειών.
- Το στοιχείο που ξεχωρίζει στο ISO 45001 – Η υγεία και ασφάλεια δεν σχεδιάζεται μόνο από τη Διοίκηση. Το πρότυπο απαιτεί ουσιαστική διαβούλευση και συμμετοχή των εργαζομένων, ιδιαίτερα όσων γνωρίζουν από πρώτο χέρι τις πραγματικές συνθήκες, τους κινδύνους και τις δυσκολίες κάθε εργασίας.
